شاید کمتر کسی در اسفند سال گذشته این روزای کشور را می توانست پیش بینی کند، در آن روز ها که هنوز نوسان قیمت دلار در حدی نبود که بتواند بازار را تحت الشعاع قرار بدهد و فقط با تعجب شاهد شاهد افزایش روزانه قیمت دلار و سایر ارزها بودند. اما همان موقع هم هیچ کس حتی فکرش را هم نمی کرد که روزی دلار تا مرز 20 هزار تومان برود اما رفت و … .
سال 97 از همان ابتدا بوی گرانی درش موج می زد اما واقعا چه کسی این حجم از گرانی را می توانست پیش بینی کند؟ از جزئی ترین محصولات تا اصلی ترین نیاز های اولیه مردم برای زندگی روزمره، از کاهو تا گوجه فرنگی … از گوشت قرمز تا مرغ … از مسکن تا خودرو واقعا چه اتفاقی افتاده است تا این حجم از گرانی بوجود بیاید. امروز ما ( اطلاع نیوز ) قصد داریم یک بررسی ساده انجام بدهیم و ببینیم این گرانی در حوزه های مختلف تا کجا قرار است ادامه پیدا کند و آیا می توان راه حلی نیز برای آن پیدا کرد، البته بیشتر در رابطه با بحث خودرو صحبت خواهیم کرد و اینکه ببینیم این اسب سرکش تا کجا قرار است بتازد.
وقتی در بازار کمی ریز می شویم واقعا کالا یا محصولی دیگر باقی نمانده که امسال چند نوبت افزایش قیمت نداشته باشد اما بیشترین حجم از گرانی در کالاهای اساسی مردم مربوط به گوشت قرمز و سفید است و این اواخر میوه جات و سیفی جات هم اضافه شد که در مقطعی قیمت کاهو تا مرز 15 هزار تومان هم بالا رفت، هر بیشتر بررسی می کنیم واقعا نمی دانیم نگران شویم یا تاسف بخوریم زیرا کشور عزیزمان ایران اسلامی سرشار از منابع می باشد که بدون نیاز به دلار نیز می توانیم حجم زیادی از کالا هایمان را در داخل تولید کنیم مخصوصا در بحث مواد غذایی و لبنی اما در همین بخش از ابتدای امسال در چندین نوبت شاهد افزایش قیمت های زیادی بودیم تا جایی که قیمت یک رب یک کیلویی از حدود 5 هزار تومان تا مرز 20 هزار تومان بالا رفت. واقعا به جز مسئولان دولتی چه کسی باید به این نابسامانی ها رسیدگی کند تا هر کارخانه و تولید کننده ای به بهانه قیمت دلار قیمت محصولاتش را بالا ببرد.
قیمت خودروهای داخلی تا کجا بالا می رود؟
از هر گرانی بتوانیم بگذریم از قیمت پراید نمی توانیم به سادگی بگذریم واقعا خود شرکت سایپا از اینکه پراید را تا 50 میلیون تومان در بازار می بیند حیرت نمی کند؟ اینکه پراید امروز تا این حد از محبوبیت رسیده است که در طرح های پیش فروش کارخانه در کمتر از 45 دقیقه ظرفیت ثبت نام تمام می شود تعجب نمی کند؟ آیا ایران خودرو باور می کند امروز در بازار پژو 207 اتومات که در مدت مشابه سال گذشته قیمتش حدود 60 میلیون تومان بود امروز به بالای 130 میلیون تومان رسیده است؟ خود مدیران ایران خودرو از اینکه انقدر محصولاتشان در بازار کم یاب شده تا حدی که برای خودرو هایشان مافیا و دلالان تصمیم می گیرند نگران نیستند؟
اگر بخواهیم بگوییم از این دست سوالات زیاد داریم اما بدون شک مدیران این دو خودروسازی که شاکله اصلی این صنعت در کشور می باشند از همه ما بیشتر از اوضاع بازار مطلع هستند اما واقعا مشکل کجاست که امروز در بازار این چنین قیمت ها بالا می روند و هیچ کس هم جلودار این افزایش ها نیست. در این روز ها که خودرو سازان شدیدا از بالا رفتن قیمت دلار و ناتوانی خودشان از بابت تامین قطعات شکایت دارند و هر روز اعلام می کنند که با وضعیت فعلی کاملا تراز مالی منفی دارند و هر روز به ورشکستگی نزدیک می شوند و از سوی دیگر دستان پشت پرده ی خودرو در بازار هر روز قیمت خودروهای داخلی را بالا می برند و به دنبال آن قیمت خودرو خارجی نیز افزایش پیدا میکند، تا به امروز واقعا هیچ مرجع دولتی و نهاد نظارتی نتوانسته است راهی را برای کنترل بازار خودرو پیشنهاد کند و همه مباحث در حد وعده باقی مانده است حتی تا این اواخر قرار بود که با پیش فروش خودرو از طریق ایران خودرو و سایپا از بار تقاضا و کمبود بازار کم کند و باعث آرام شدن جو شد اما بعد از این پیش فروش ها نیز بازار عکس العمل مثبتی نداشت حتی باعث شد کمی هم دوباره افزایش در بازار اتفاق بیفتد که در یک اتفاق تاریخی قیمت پراید در بازار به بالای 50 میلیون تومان هم رسید.
قیمت خودرو در کشور به یک دلیل گران شد و ان هم قیمت دلار بود که مدیران سایپا و ایران خودرو هم بار ها بر این موضوع صحه گذاشتند و اعلام کردند دیگر توان تهیه قطعات را ندارند و قطعه سازان نیز با توجه طلب های فراوانی که از این دو شرکت داشتند دیگر منابع مالی برای تولید نداشتند و طی همین فرایند بود که میزان تولید به شدت کاهش پیدا کرد و بالانس عرضه و تقاضا در بازار از بین رفت و خیلی زود قیمت ها بالا رفت و بدون شک به راحتی نیز پایین نخواهد آمد، البته دولت در یک اقدام مبلغ وام چشمگیری به این دو خودرو ساز پرداخت کرد تا بتوانند فعلا به فعالیت خود ادامه دهند و تعهدات خود را به متقاضیان تحویل دهند. حالا باید دید این وام تا چه اندازه می تواند این دو شرکت را سرپا نگه دارد اما اگر بخواهیم صادقانه بگوییم قطعا باید بدنبال درمان باشیم زیرا اینگونه اقدامات مثال یک قرص مسکن است که خیلی زود دوباره تاثیرش از بین می رود. باید بدانیم که مشکلات پایه ای زیادی در این صنعت داریم که اگر هر چه سریعتر از بین نروند با یک بحران خیلی خیلی جدی تری رو به رو خواهیم شد.
اغلب کارشناسان اقتصادی به خصوص افراد حاضر در بازار خودرو معتقد هستند که باید انحصار این دو تولید کننده شکسته شود و در مرحله بعدی این دو سرمایه بزرگ کشور به بخش خصوصی واگذار شود تا با مدیریت این بخش از بحران خارج شوندو تا مادامی که با سوبسید دولتی قرار باشد این صنعت در کشور به فعالیت ادامه بدهد با مشکلات عدیده ای رو به رو خواهد بود و از بین نخواهند رفت بلکه بصورت مقطعی آرام می شوند و بعد از چند وقت دوباره عود خواهد کرد.